Kto wykonuje cesarskie cięcie podczas porodu?
Kto wykonuje cesarskie cięcie podczas porodu to przede wszystkim lekarz ginekolog położnik. W części systemów ochrony zdrowia zabieg może przeprowadzić także chirurg lub lekarz z dodatkowym przeszkoleniem położniczym, przy czym ostateczny wybór zależy od organizacji pracy szpitala i dostępnych kompetencji zespołu [1][2][3]. To operacja wykonywana na sali operacyjnej z udziałem pełnego zespołu, a nie standardowy poród drogami natury [1][4].
Czym jest cesarskie cięcie?
Cesarskie cięcie to zabieg chirurgiczny polegający na nacięciu powłok brzusznych i macicy oraz wydobyciu dziecka z jamy macicy. Jest to operacja położnicza wymagająca zaplecza bloku operacyjnego oraz znieczulenia, dlatego nie stanowi odpowiednika porodu naturalnego [1][4].
Kto wykonuje cesarskie cięcie podczas porodu?
Operatorem najczęściej jest lekarz ginekolog położnik, który odpowiada za wykonanie nacięć i bezpieczne wydobycie dziecka. W niektórych krajach i placówkach dopuszcza się wykonanie zabiegu przez chirurga lub lekarza z odpowiednim przeszkoleniem położniczym, jeżeli wymaga tego organizacja pracy i dostępność personelu [1][2][3]. Wybór osoby przeprowadzającej operację zależy od standardów danego systemu, poziomu referencyjności ośrodka oraz kompetencji zespołu dostępnego w danym momencie [2][3].
Kiedy decyduje się o cesarskim cięciu?
Decyzja o cesarskim cięciu zapada wtedy, gdy poród drogami natury jest niemożliwy albo stanowi zagrożenie dla zdrowia lub życia matki czy dziecka. W praktyce wynika to z medycznych wskazań położniczych, a nie wyłącznie z preferencji pacjentki [1].
Jak wygląda skład zespołu podczas cesarskiego cięcia?
W trakcie operacji obecny jest pełny zespół: operator i asystent odpowiedzialni za przebieg chirurgiczny, anestezjolog lub anestezjolożka prowadzący znieczulenie, pielęgniarka operacyjna oraz technik obsługujący salę. Równolegle czuwa personel zajmujący się noworodkiem, który natychmiast po wydobyciu ocenia jego stan i wdraża niezbędne czynności [2][3].
Jak przebiega cesarskie cięcie krok po kroku?
Po wprowadzeniu znieczulenia, którego bezpieczeństwo i skuteczność nadzoruje anestezjolog, operator wykonuje nacięcie powłok brzusznych, otwiera ścianę macicy i wydobywa dziecko. Następnie przekazuje je zespołowi noworodkowemu do oceny i opieki, a rana jest zaopatrywana warstwowo do uzyskania hemostazy i zamknięcia powłok [1][2][4][3]. Kluczowa jest skoordynowana współpraca operatora, zespołu anestezjologicznego i personelu neonatologicznego, ponieważ zabieg wymaga jednoczesnego zapewnienia bezpieczeństwa matce i dziecku [2][3].
Gdzie najczęściej wykonuje się cesarskie cięcie w Polsce?
Najczęściej zabiegi wykonywane są w szpitalach o wyższym stopniu referencyjności, do których trafiają ciąże powikłane oraz pacjentki wymagające zaawansowanego zaplecza diagnostyczno terapeutycznego [5]. W 2022 roku najwięcej cesarskich cięć zrealizowano między innymi w Ginekologiczno Położniczym Szpitalu Klinicznym UM w Poznaniu 2731, Centrum Medycznym Ujastek w Krakowie 2668, Szpitalu Specjalistycznym Pro Familia w Rzeszowie 2470, Instytucie Centrum Zdrowia Matki Polki w Łodzi 2090 oraz Centrum Medycznym Żelazna w Warszawie 1939 [5].
Ile cesarskich cięć wykonuje się w Polsce?
W 2025 roku według danych NFZ w Polsce przeprowadzono 112 207 cesarskich cięć. Inne opracowania raportowały 139 885 zabiegów, co stanowiło około 43 procent wszystkich porodów [6]. W kolejnych analizach odsetek ten oscylował wokół 43,9 procent oraz zbliżał się do 47 48 procent [7][8][9].
Dane długoterminowe wskazują na stały wzrost: w 2010 roku odsetek wynosił około 33,8 procent, a w 2023 roku sięgnął 48,1 procent [6]. Dla porównania w 2014 roku było to 42,2 procent, po czym wskaźnik wzrósł do 43,9 procent [10]. W 2022 roku odnotowano 110 320 cesarskich cięć na 242 902 porody [5]. W części placówek prywatnych udział operacji dochodził nawet do 90 procent, a w niektórych szpitalach do około 70 procent wszystkich porodów. Polska należy do krajów o najwyższych odsetkach w Europie, co szeroko komentują analizy systemowe [6][7][10][8][9].
Dlaczego odsetek cięć cesarskich rośnie i co to oznacza?
Wzrost częstości może odzwierciedlać zarówno większą liczbę wskazań medycznych i koncentrację ciąż powikłanych w ośrodkach wysokospecjalistycznych, jak i szerszą praktykę wykonywania operacji. Eksperci podkreślają potrzebę ograniczania nieuzasadnionych medycznie zabiegów oraz lepszego zarządzania opieką okołoporodową, z zachowaniem bezpieczeństwa pacjentek i noworodków [6][7][10][8][9].
Źródła i materiały
- https://www.emc-sa.pl/dla-pacjentow/ciaza-i-macierzynstwo/porod-przez-cesarskie-ciecie-wszystko-co-powinnas-o-nim-wiedziec
- https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK546707/
- https://www.peacehealth.org/medical-topics/id/tn8162
- https://pl.wikipedia.org/wiki/Ci%C4%99cie_cesarskie
- https://zdrowie.wprost.pl/opinie-i-wywiady/11509267/czy-cesarek-bedzie-wiecej-niz-porodow-naturalnych-eksperci-o-epidemii-cesarek.html
- https://zdrowie.co.pl/liczba-i-odsetek-cesarskich-ciec-w-polsce-i-europie-3984066.html
- https://iozn.pl/2026/02/23/odsetek-ciec-cesarskich-w-polsce-rosnie-czy-mozna-to-zatrzymac/
- https://pulsmedycyny.pl/medycyna/ginekologia-i-poloznictwo/ile-w-polsce-jest-cesarek-gdzie-jest-ich-najwiecej/
- https://www.gazetaprawna.pl/biznes/zdrowie/artykuly/11126511,nfz-cesarskie-ciecie-zamiast-znieczulenia-porody-naturalne.html
- https://www.medexpress.pl/ochrona-zdrowia/niemal-44-proc-porodow-w-polsce-konczy-sie-cesarskim-cieciem-72944/
Zespół wielomatka.pl to doświadczone redaktorki, ekspertki i mamy, które łączą wiedzę z codziennym doświadczeniem macierzyństwa. Tworzymy portal pełen sprawdzonych porad, inspiracji i wsparcia – niezależnie od liczby dzieci i wyzwań. Dzięki współpracy z psychologami, lekarzami i innymi specjalistami dostarczamy rzetelne informacje, budując społeczność, w której każda mama jest ważna i doceniana.